Η τοποθέτηση ταινίας ακράτειας είναι μία ελάχιστα επεμβατική χειρουργική μέθοδος για την αντιμετώπιση της γυναικείας ακράτειας ούρων από προσπάθεια. Μία λεπτή ταινία τοποθετείται κάτω από τη μέση μοίρα της ουρήθρας, ώστε να της προσφέρει στήριξη όταν αυξάνεται η πίεση στην κοιλιά, όπως κατά τον βήχα, το φτέρνισμα ή την άσκηση. Η επέμβαση πραγματοποιείται συνήθως μέσω μικρής τομής στον κόλπο, χωρίς μεγάλη εξωτερική τομή, και απαιτεί προηγουμένως σωστή διάγνωση του τύπου της ακράτειας.
Η ταινία ακράτειας, γνωστή και ως ταινία μέσης ουρήθρας ή mid-urethral sling, είναι ένα λεπτό εμφύτευμα που τοποθετείται κάτω από την ουρήθρα.
Ο ρόλος της είναι να προσφέρει υποστήριξη στην ουρήθρα όταν αυξάνεται απότομα η ενδοκοιλιακή πίεση. Έτσι περιορίζεται η ακούσια απώλεια ούρων κατά:
Η ταινία δεν «σφίγγει» μόνιμα την ουρήθρα. Τοποθετείται χωρίς τάση, ώστε να λειτουργεί ως υποστηρικτικό υπόστρωμα τη στιγμή της προσπάθειας.
Η χειρουργική θεραπεία μπορεί να εξεταστεί όταν:
Η επιλογή της επέμβασης πρέπει να βασίζεται στη βαρύτητα των συμπτωμάτων και όχι μόνο στον αριθμό των καθημερινών επεισοδίων διαρροής.
Οι κυριότερες τεχνικές είναι:
Η ταινία περνά από μικρή κολπική τομή κάτω από την ουρήθρα και κατευθύνεται προς την περιοχή πίσω από το ηβικό οστό.
Η τεχνική είναι γνωστή και ως:
Μπορεί να είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική σε γυναίκες με σοβαρή ανεπάρκεια του σφιγκτήρα. Έχει όμως ειδικούς κινδύνους, όπως τραυματισμό της κύστης ή δυσκολία στην ούρηση.
Η ταινία περνά από την περιοχή των θυροειδών τρημάτων προς τη βουβωνική χώρα.
Είναι γνωστή ως:
Αποφεύγει σε μεγάλο βαθμό την οπισθοηβική διαδρομή, αλλά μπορεί να συνδέεται με παροδικό ή σπανιότερα επίμονο πόνο στη βουβωνική χώρα ή στον μηρό.
Τοποθετείται μέσω μίας μικρής κολπικής τομής και έχει μικρότερο μήκος.
Μπορεί να επιλεγεί σε συγκεκριμένες ασθενείς, αλλά η καταλληλότητά της εξαρτάται από:
Οι κατευθυντήριες οδηγίες αναγνωρίζουν την οπισθοηβική, τη διαθυροειδική και, σε κατάλληλα επιλεγμένες ασθενείς, την ταινία μονής τομής ως πιθανές επιλογές. Απαιτείται εξατομικευμένη ενημέρωση για τα διαφορετικά οφέλη και τους ειδικούς κινδύνους κάθε τεχνικής.
Είναι μία λεπτή ταινία που τοποθετείται κάτω από τη μέση ουρήθρα για να αντιμετωπίσει την απώλεια ούρων κατά τον βήχα, το φτέρνισμα ή την άσκηση.
Όχι. Χρησιμοποιείται κυρίως για την ακράτεια από προσπάθεια. Η επιτακτική ακράτεια και η υπερδραστήρια κύστη χρειάζονται διαφορετική αντιμετώπιση.
Όχι. Πραγματοποιείται μέσω μικρής κολπικής τομής και συνήθως απαιτεί σύντομη νοσηλεία.
Ναι. Η συνθετική ταινία αποτελεί μόνιμο εμφύτευμα και ενσωματώνεται στους γύρω ιστούς.
Ναι, αν και οι περισσότερες ασθενείς δεν εμφανίζουν σοβαρές επιπλοκές. Πιθανά προβλήματα είναι η κολπική έκθεση, ο πόνος, η λοίμωξη, η διάβρωση στην κύστη ή την ουρήθρα και η δυσκολία στην ούρηση.
Συνήθως τοποθετείται προσωρινά κατά την επέμβαση. Αφαιρείται όταν επιβεβαιωθεί ότι η κύστη αδειάζει ικανοποιητικά.
Η επιστροφή σε καθιστική εργασία είναι συχνά δυνατή μέσα σε λίγες ημέρες έως δύο εβδομάδες, ανάλογα με την πορεία. Η βαριά σωματική εργασία απαιτεί μεγαλύτερο διάστημα.
Η έντονη άσκηση και η άρση βάρους συνήθως αποφεύγονται για αρκετές εβδομάδες, μέχρι να ολοκληρωθεί η επούλωση.
Συνήθως μετά από τέσσερις έως έξι εβδομάδες και αφού έχει επουλωθεί πλήρως η κολπική τομή.
Ναι. Η επέμβαση έχει υψηλή αποτελεσματικότητα, αλλά δεν εγγυάται μόνιμη ίαση σε όλες τις ασθενείς.
Οι σύγχρονες ταινίες μέσης ουρήθρας κατασκευάζονται συνήθως από συνθετικό πλέγμα πολυπροπυλενίου.
Το υλικό:
Η ασθενής πρέπει να ενημερώνεται ότι πρόκειται για μόνιμο εμφύτευμα και να συζητά με τον χειρουργό το είδος και τα χαρακτηριστικά του υλικού πριν από την επέμβαση.
Η τοποθέτηση ταινίας πραγματοποιείται συνήθως με:
Τα βασικά στάδια είναι:
Η επέμβαση είναι συνήθως σύντομη και πραγματοποιείται συχνά ως ημερήσια νοσηλεία.
Οι ταινίες μέσης ουρήθρας αποτελούν καθιερωμένη χειρουργική επιλογή για τη γυναικεία ακράτεια από προσπάθεια, με υψηλά ποσοστά βελτίωσης και μακροχρόνια κλινική εμπειρία.
Ωστόσο, η επιτυχία δεν είναι ίδια για όλες τις ασθενείς και εξαρτάται από:
Ο στόχος είναι η ίαση ή η σημαντική μείωση της ακράτειας από προσπάθεια. Δεν μπορεί να δοθεί εγγύηση πλήρους και μόνιμης εγκράτειας.
Η τοποθέτηση ταινίας είναι συνήθως ασφαλής, αλλά μπορεί να συνοδεύεται από βραχυπρόθεσμες ή μακροπρόθεσμες επιπλοκές.
Μπορεί να εμφανιστεί αιμορραγία από την κολπική τομή ή στους βαθύτερους ιστούς. Σπάνια μπορεί να χρειαστεί μετάγγιση ή πρόσθετη επέμβαση.
Μπορεί να εμφανιστεί:
Εμφανίζεται συχνότερα στην οπισθοηβική τεχνική και συνήθως αναγνωρίζεται με την κυστεοσκόπηση κατά τη διάρκεια της επέμβασης.
Τις πρώτες ώρες ή ημέρες μπορεί να υπάρχει:
Μπορεί να χρειαστεί προσωρινός καθετήρας. Εάν η απόφραξη επιμένει, ενδέχεται να απαιτηθεί χαλάρωση ή διατομή της ταινίας.
Μετά την επέμβαση μπορεί να εμφανιστούν:
Τα συμπτώματα μπορεί να είναι προσωρινά ή να χρειαστούν ειδική θεραπεία.
Ένα μικρό τμήμα του πλέγματος μπορεί να αποκαλυφθεί μέσα στον κόλπο.
Μπορεί να προκαλέσει:
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από το μέγεθος και τα συμπτώματα και μπορεί να περιλαμβάνει τοπική θεραπεία ή χειρουργική αφαίρεση του εκτεθειμένου τμήματος.
Σπανιότερα, τμήμα της ταινίας μπορεί να εισέλθει στην ουρήθρα ή στην κύστη.
Μπορεί να προκαλέσει:
Συνήθως απαιτείται χειρουργική αντιμετώπιση.
Μπορεί να εμφανιστεί πόνος:
Ο κίνδυνος και η εντόπιση του πόνου διαφοροποιούνται ανάλογα με τη διαδρομή της ταινίας.
Η ακράτεια μπορεί:
Οι επιπλοκές από το πλέγμα πρέπει να συζητούνται ρητά πριν από την επέμβαση, επειδή σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι επίμονες και να απαιτήσουν εξειδικευμένη χειρουργική αντιμετώπιση.
Ναι, αλλά η αφαίρεση μπορεί να είναι τεχνικά δύσκολη, επειδή το πλέγμα ενσωματώνεται στους ιστούς.
Ανάλογα με την επιπλοκή μπορεί να γίνει:
Η αφαίρεση δεν εγγυάται πάντοτε πλήρη υποχώρηση του πόνου ή άλλων συμπτωμάτων. Επίσης, μετά τη διατομή ή την αφαίρεση μπορεί να επανεμφανιστεί η ακράτεια.
Μετά την τοποθέτηση ταινίας μπορεί να υπάρχουν:
Πριν από την έξοδο ελέγχεται εάν η ασθενής μπορεί να ουρήσει ικανοποιητικά.
Εάν παραμένει μεγάλο υπόλειμμα ούρων, μπορεί να χρειαστεί:
Η νοσηλεία είναι συνήθως σύντομη και πολλές ασθενείς επιστρέφουν στο σπίτι την ίδια ή την επόμενη ημέρα.
Η εγκυμοσύνη και ο τοκετός μπορεί να επηρεάσουν το αποτέλεσμα μιας επέμβασης ακράτειας.
Σε γυναίκες που σχεδιάζουν σύντομα εγκυμοσύνη μπορεί να συζητηθεί:
Δεν υπάρχει απόλυτη απαγόρευση σε όλες τις περιπτώσεις, αλλά απαιτείται λεπτομερής ενημέρωση για την πιθανότητα υποτροπής της ακράτειας και για τον σχεδιασμό του μελλοντικού τοκετού.
Θεμιστοκλής Μπέλλος MD, PhD, FEBU
Χειρουργός Ουρολόγος στην Αθήνα
Εξειδίκευση στη Ρομποτική Ουρολογία, την Ενδοουρολογία και την Ουρολογική Ογκολογία.